Ship of Theseus

มีเรื่องนึงที่ผมเคยอ่านมานานแล้วและชอบมาก อยากเอามาเล่าให้ฟัง ตั้งแต่สมัยศตวรรษที่หนึ่ง ในยุคของกรีก มีนักประวัติศาสตร์ชื่อ พลูทาร์ก ได้ตั้งคำถามที่ยังคงเป็นที่ถกเถียงกันจนถึงปัจจุบัน พลูทาร์ก เริ่มต้นด้วยการเล่าเรื่องสมมติเกี่ยวกับเรือลำนึงที่ชื่อ ทีซุส เรือทีซุสเป็นเรือที่ถูกสร้างขึ้นเพื่อเดินทางไปยังสถานที่ไกลโพ้นในโลกที่ไม่มีใครรู้จัก ระหว่างการเดินทาง เรือต้องฝ่าพายุลมแรง ฝนกระหน่ำ คลื่นซัดสาด จนไม้กระดานแผ่นหนึ่งปลิวหลุดออกไป เรือทีซุสยังเดินทางต่อไปโดยที่ไม่มีไม้กระดานแผ่นนั้น พลูทาร์ก ถามว่า เรือที่ไม้กระดานหลุดไปนี้ คือเรือทีซุสหรือไม่ ต่อมา เรือได้รับการซ่อมแซมโดยใส่ไม้กระดานแผ่นใหม่เข้าไป เรือยังเดินทางต่อไป ต่อมาใบเรือก็หลุดออกต้องเปลี่ยนใหม่ ไม้กระดานหลุดออกและถูกเปลี่ยน แผ่นแล้วแผ่นเล่า แม้แต่เชือกหรือตะปูก็ถูกเปลี่ยน เพื่อเดินทางต่อไป เมื่อการเดินทางอันยาวนานจบสิ้นลง เรือได้ไปถึงยังจุดหมายปลายฝั่ง ปรากฏว่า ไม่มีชิ้นส่วนใดในเรือลำนี้เลยที่เป็นชิ้นส่วนเดิมของเรือธีซุสที่ออกจากฝั่งเมื่อครานั้น พลูทาร์ก ถามว่า เรือลำที่ถึงฝั่งนี้ ยังใช่เรือธีซุสหรือไม่ บางคนว่าไม่ใช่ เพราะมันไม่มีชิ้นส่วนเดิมเหลืออยู่แล้ว แล้วเรือธีซุสได้กลายสภาพกลายเป็นเรือลำใหม่ตั้งแต่เมื่อไหร่ ตั้งแต่ตอนที่เปลี่ยนไม้กระดานแผ่นแรกนั้น? หรือไม้แผ่นที่สอง หรือ สาม หรือ ตอนที่เปลี่ยนตะปูของเดิมอันเป็นชิ้นสุดท้ายของเรือเดิม? อื้ม เรือลำนี้มันพ้นสภาพการเป็นเรือธีซุสไปเมื่อไหร่กันนะ บางคนก็บอกว่า เรือลำนี้ก็ยังเป็นเรือธีซุสอยู่ ถึงแม้จะไม่มีชิ้นส่วนของเรือดั้งเดิมเลยก็ตาม สองพันปีต่อมา นักปรัชญา ชื่อ โทมัส ฮอบส์ เพิ่มความงงให้กับ ปริศนาเรือทีซุส…